Verdieping & Lesopbouw van de Raja Yoga Opleiding

Deze pagina is bedoeld voor wie al voelt dat dit pad klopt en zich verder wil verdiepen in de inhoud, opbouw en traditie van de opleiding.

Voorbereiding voor de les

Benodigdheden

Tijdens de opleiding werk je met een aantal klassieke en moderne bronnen. Deze ondersteunen je proces en vormen een rode draad door de jaren heen.

Aanbevolen literatuur:

  1. Gratis e-boek Subtiele Anatomie van Philippe (Ajita) Barbier
  2. Licht op Yoga van B.K.S. Iyengar,  meestal (ook tweede hands) goed te verkrijgen via bol
  3. Hatha Yoga Boek  van Svatmarama Sarasvati, link 1.
  4. Wetenschap van de Ziel van Svatmarama Sarasvati, link 2.
  5. De Yogasutra’s van Patanjali, link 3. Vooral vanaf eerste jaar docenten.

Deze boeken zijn geen studiemateriaal om uit het hoofd te leren, maar leidraden die met je meebewegen naarmate je beoefening verdiept.

Praktische aanwijzingen

Deelname & houding

  • Volg minimaal 80% van de lessen voor een succesvolle yogabeoefening.
  • Bij verhindering, geef het tijdig door.
  • Draag comfortabele kleding zoals een joggingbroek en T-shirt.
  • Vermijd sieraden, deze kunnen de energiedoorstroming blokkeren.
  • Eet licht voor de les om energie te besparen voor de beoefening.
  • Neem pen, papier en een glimlach mee.
  • De Yogales wordt op blote voeten gegeven voor betere grip.
  • Bekijk de vakantiedata hierboven wanneer er geen les is.
  • De les begint op de starttijd, dus wees op tijd.

Deelname is op eigen verantwoordelijkheid.

Begeleiding & ondersteuning

Luister naar je lichaam

Ervaar je fysiek of mentaal ongemak tijdens of na de beoefening, dan is dat vaak een signaal. Bespreek dit tijdig — samen kijken we hoe je binnen je eigen grenzen kunt blijven.

Vragen en motivatie

  • Heb je een vraag over wat dan ook? Stel deze gerust tijdens de les. Als het te veel tijd kost, kun je je vraag ook na de les stellen. Dan hebben we rustig de tijd om tot een goed antwoord te komen.
  • Ervaar je motivatieproblemen? Geef dit aan — dit hoort bij het pad en is vaak een ingang tot verdieping.

Visie en focus van de opleiding

De opleiding richt zich op beoefening én inzicht.
Er zijn:

  • geen examens
  • geen overhoringen
  • geen formele diplomering

Een diploma ontvang je niet van een instituut, maar van het leven zelf — wanneer je er rijp voor bent.

Thuisbeoefening

Thuis oefenen ontwikkelt zich vanzelf, vooral als je het leuk maakt. Oefen samen met anderen uit de les, deel ervaringen, maak een WhatsApp-groep aan, mediteer met elkaar buiten de les om en of samen vrienden, en lees en droom over yoga. 

Voor concrete inhoud per les: raadpleeg het lesrooster.

Leestips ter inspiratie:

  • Autobiografie van een Yogi
  • Stem van innerlijke vrijheid
  • De Meesters van het Verre Oosten

Basisjaar – 1 jaar:

Intentie: groeien tot een ware Yogabeoefenaar/Yogi, met een open hartchakra.

De basisopleiding behandelt de eerste vijf stappen van yoga en legt een stevig fundament op fysiek, mentaal en energetisch niveau. Het doel is niet alleen gezondheid en vitaliteit, maar ook een leven in flow en bewustzijn.

Kijk naar het lesrooster welke oefeningen we behandelen. Hieronder een globaal overzicht.

Theorie & inzicht

  • Welkoms/afscheid groet (Namasté):
  • Hoedanigheden (Guna’s):
  • Energielichamen (Sharira):
  • Energiecentra (Chakra’s):
    • Stuit (Muladhara Chakra)
    • Heiligbeen (Svadisthana Chakra)
    • Navel (Manipura Chakra)
    • Hart (Anahata Chakra)
    • Keel (Vishuddi Chakra)
    • Voorhoofd (Ajna Chakra)
    • Kruin (Sahasrara Chakra)
  • Energie werveling (Vritti):
  • Levenspad (Dharma):
  • Wet van oorzaak en gevolg (Karma):
  • Uitleg over Hatha en Raja Yoga:

Beoefening

  • Fysieke houding (Asana):
    • Genot en strekking (Sthira/Sukha):
  • Lager/ hoger zelf oefening:
  • Concentratieoefening (Dharana op Nada):
  • Bevrijding van de geest met de klank (Mantra) AUM :
  • Zuiveringsoefeningen (Kriya Yoga):
  • Morele principes (Yama’s):
    • Geweldloosheid (Ahimsa)
    • Waarachtigheid (Satya)
    • Eerlijkheid (Asteya)
    • Kuisheid (Brahmacharya)
    • Niet-begeren (Aparigraha)
  • Morele idealen (Niyama’s):
    • Zuiverheid (Shaucha)
    • Tevredenheid (Santosha)
    • Soberheid (Tapah)
    • Zelf-studie (Svadhyaya)
    • Overgave (Ishvar-Pranidhan)
  • Filosofie van de Klesha’s (bezoekingen):
  • Energiehuishouding oefening (Pranayama):

Docentenopleiding:

Doel van de Docentenopleiding (3 jaar):
Na het volgen van de Basisopleiding kun je je verder ontwikkelen door diepgaande kennis van de heilige Yoga-wetenschap te verkrijgen in de Docentenopleiding.

We hanteren de uitspraak van de Hatha Yoga Pradipika, de bijbel van Hatha Yoga: “Iemand kan geen perfectie in Raja Yoga verkrijgen zonder Hatha Yoga, noch perfectie in Hatha Yoga zonder Raja Yoga”. Je begrijpt dat in deze opleiding nog een groot deel Hatha Yoga voorkomt. Deze opleiding biedt de integratie van beide stromingen voor een holistische benadering van Yoga. De Docentenopleiding richt zich op het ontwikkelen van je vaardigheden volgens de traditionele, oeroude methode om Verlichting en Zelfrealisatie te bereiken. Het doel is om een echte Guru of Yogadocent te worden. Lesgeven is geen vereiste, maar komt vaak vanzelf.



Lesinhoud eerste jaar docenten:

Door de steeds makkelijker ervaren flow versterkt je waarnemingsvermogen. Je leert het spel van energiestromen en onthechting beheersen, waardoor je makkelijker voorbij gedachten kunt kijken. Dit verbetert je onderscheidingsvermogen, waarmee je situaties vanuit een helikopterview kunt beoordelen en beter kunt reageren op wat er echt toe doet. Het voordeel hiervan is dat je meer rust en helderheid ervaart, minder wordt meegesleept door emoties, en meer in staat bent om weloverwogen keuzes te maken vanuit een diepe innerlijke wijsheid. Hieronder volgt een globaal overzicht.

Kijk naar het lesrooster welke oefeningen we in dit jaar behandelen.

Beoefening

  • Energiebeheersing (Pranayama)
  • Onthechting (Pratyahara)
  • Herkennen verschillende soorten energiewervelingen (Vritti’s)
  • Energiezegels (Mudra)

Theorie & inzicht

Behalve een herhaling/verdieping van het vorig jaar:

  • Het Yin-Yang model van de subtiele anatomie
  • Energiecentra (Chakra)
  • Dualiteit
  • Fonetische taal (Sanskriet)
  • Illusie (Maya)
  • Ziener/zien en het geziene
  • Verstand (Manas)
  • Intellect (Buddhi)
  • Geheugen (Citta)
  • Zintuigelijk oorgaan van de waarneming en voortbeweging (Indriya’s)
  • Grof lichaam (Sthula Sharira) en aspecten:
    • Voedsel omhulsel (Annamaya Kosha)
    • Vitaal omhulsel (Pranamaya Kosha)
  • Subtiel lichaam (Sukshma Sharira) en aspecten :
    • Mentaal omhulsel (Manomaya Kosha)
    • Astraal omhulsel (Vijnanamaya Kosha)
  • Oorzakelijk lichaam (Karana Sharira) en aspecten:
    • Zaligheid omhulsel (Anandamaya Kosha)
    • Gouden omhulsel (Hiranyamaya Kosha)

Lesinhoud tweede jaar docenten:

Wanneer je het spel van de energiestromingen beheerst, kom je sneller in de praktijk van Hatha Yoga. Het evenwicht tussen de zon (Ha, mannelijk, yin) en de maan (Tha, vrouwelijk, yang) energie stelt je in staat voorbij de dualiteit te gaan. Dit opent een nieuw speelveld: de Mudra’s, handgebaren die de energie kunnen sturen en versterken, en je verder begeleiden naar innerlijke harmonie en diepe zelfkennis. Hieronder een globaal overzicht.

Kijk naar het lesrooster welke oefeningen we in dit jaar behandelen.

Beoefening

  • Meditatie (Dhyana)
  • Contemplatie (Samadhi)

Theorie & inzicht

Behalve een herhaling/verdieping van het vorig jaar:

  • Derde energiekanaal (Sushuma)
  • Bovennatuurlijke innerlijke kracht (Kundalini)
  • Ego (Ahamkara)
  • Ziel (Atman)
  • Rad van geboorte en wedergeboorte (Samsara)
  • Ervaring en/of plezier (Bhoga)
  • Uitleg vier hoofd yogavormen
  • Geluid (Sabda), kennis (Jnana) en essentie (Artha)
  • Energiecentra (Chakra’s):
    • Stuit (Muladhara Chakra)
    • Heiligbeen (Svadisthana Chakra)
    • Navel (Manipura Chakra)
    • Hart (Anahata Chakra)
    • Keel (Vishuddi Chakra)
    • Voorhoofd (Ajna Chakra)
    • Kruin (Sahasrara Chakra)

Lesinhoud derde jaar docenten:

Door een diepe concentratie en meditatie bereik je de subtiele wereld van contemplatie (Samadhi), waar je energiedoorstroming zich zo snel ontwikkelt dat je jezelf nog dieper kunt zuiveren. Het resultaat is een leven dat vaker en langer wordt geleid door je intuïtie. Dit brengt je dichter bij je ware zelf.

Kijk naar het lesrooster welke oefeningen we in dit jaar behandelen.

Beoefening

  • Concentratie, meditatie en contemplatie tegelijkertijd (Samyama)

Theorie & inzicht

Behalve een herhaling/verdieping van het vorig jaar:

  • Zelfrealisatie
  • Verlichting
  • Bevrijding
  • Vedanta vs. Tantra
  • Het aller hoogste (Brahman)
  • Staat van zijn waar je niet meer hoeft terug te komen (Moksha)
  • Boven natuurlijke gaves (Siddhi’s)
  • Ontstaan van de fysieke werkelijkheid (Genesis)
  • Innerlijk orgaan (Anthakarana) en zijn vier delen:
  • Communicatie met Brahman (Brahmarandra)
  • Controle over grove elementen (Bhuta’s)
  • Controle over subtiele elementen (Tanmatra’s)
  • Controle over zintuigen (Jnanendriya’s)
  • Controle over motoriek (Karmendriya’s)
  • Realisatie van het Zelf (Atman)
  • Realisatie van de indrukken (Samskara’s)
  • Realisatie van het onderscheidingsvermogen (Viveka Khyati)
  • Realisatie van de essentiële aard (Svarupa Sthiti)
  • Realisatie van de dood en de wedergeboorte (Samsara)

Erkenning:

Aan het einde van de Docentenopleiding kun je, wanneer je voldoende beoefening en kennis hebt verwerkt, een diepgaand persoonlijk gesprek aanvragen met je meester. Erkenning als Yogadocent/e gebeurt volgens de traditie door middel van je kennis van Mudra’s. Pas wanneer je door twee meesters erkend wordt, kun je jezelf als Yogadocent beschouwen. Dat is de traditie in Yoga sinds vele eeuwen.

Let op: Het is echter belangrijk om niet te focussen op erkenning, maar om het pad van innerlijke groei te volgen, waarbij je diploma vanzelf zal komen wanneer je in lijn bent met het hogere.